Sygn. akt: 105/26

WYROK

Warszawa, dnia 19 marca 2026 r.

Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie:

Przewodnicząca:Barbara Loba

Protokolantka: Klaudia Kwadrans

po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 marca 2026 r. odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w dniu 8 stycznia 2026 r. przez wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia publicznego: Usługi Leśne M.K. spółka
z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Jabłonce Starej, M.K. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Usługi Leśne M.K. z siedzibą w Jabłonce Starej, Z.W. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Zakład Usług Leśnych Z.W. z siedzibą w Trzcielu,

w postępowaniu prowadzonym przez zamawiającego - Skarb Państwa Państwowe Gospodarstwo Leśne Lasy Państwowe Nadleśnictwo Trzciel,

orzeka:

1.Oddala odwołanie.

2. Kosztami postępowania obciąża wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia publicznego: Usługi Leśne M.K. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Jabłonce Starej, M.K. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Usługi Leśne M.K. z siedzibą w Jabłonce Starej, Z.W. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Zakład Usług Leśnych Z.W. z siedzibą w Trzcielu i:

2.1. zalicza w poczet kosztów postępowania odwoławczego kwotę 15 000 zł 00 gr (słownie: piętnaście tysięcy złotych zero groszy) uiszczoną tytułem wpisu od odwołania, kwotę 3 600 zł 00 gr (słownie: trzy tysiące sześćset złotych zero groszy) poniesioną tytułem wynagrodzenia pełnomocnika, kwotę 286 zł 00 gr (słownie: dwieście osiemdziesiąt sześć złotych zero groszy) poniesioną tytułem kosztów noclegu, kwotę 304 zł 41 gr (słownie: trzysta cztery złote czterdzieści jeden groszy) poniesioną tytułem kosztów dojazdu na rozprawę i kwotę 17 zł 00 gr (słownie: siedemnaście złotych zero groszy) poniesioną tytułem opłaty skarbowej przez wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia publicznego: Usługi Leśne M.K. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Jabłonce Starej, M.K. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Usługi Leśne M.K. z siedzibą w Jabłonce Starej, Z.W. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Zakład Usług Leśnych Z.W. z siedzibą w Trzcielu oraz kwotę 3 600 zł 00 gr (słownie: trzy tysiące sześćset złotych zero groszy) poniesioną tytułem wynagrodzenia pełnomocnika, kwotę 363 zł 85 gr (słownie: trzysta sześćdziesiąt trzy złote osiemdziesiąt pięć groszy) poniesioną tytułem kosztów noclegu i kwotę 458 zł 35 gr (słownie: czterysta pięćdziesiąt osiem złotych trzydzieści pięć groszy) poniesioną tytułem kosztów dojazdu na rozprawę przez zamawiającego - Skarb Państwa Państwowe Gospodarstwo Leśne Lasy Państwowe Nadleśnictwo Trzciel,

2.2. zasądza od wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia publicznego: Usługi Leśne M.K. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Jabłonce Starej, M.K. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Usługi Leśne M.K. z siedzibą w Jabłonce Starej, Z.W. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Zakład Usług Leśnych Z.W. z siedzibą w Trzcielu na rzecz zamawiającego - Skarbu Państwa Państwowe Gospodarstwo Leśne Lasy Państwowe Nadleśnictwo Trzciel kwotę 4 422 zł 20 gr (słownie: cztery tysiące czterysta dwadzieścia dwa złote dwadzieścia groszy) tytułem zwrotu kosztów postępowania odwoławczego.

Na orzeczenie - w terminie 14 dni od dnia jego doręczenia - przysługuje skarga za pośrednictwem Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej do Sądu Okręgowego w Warszawie - Sądu Zamówień Publicznych.

Przewodnicząca:………..……………………..

Sygn. akt: 105/26

UZASADNIENIE

Zamawiający Skarb Państwa Państwowe Gospodarstwo Leśne Lasy Państwowe Nadleśnictwo Trzciel prowadzi w trybie przetargu nieograniczonego postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego pod nazwą: „Wykonywanie usług z zakresu gospodarki leśnej na terenie Nadleśnictwa Trzciel w roku 2026”.

Ogłoszenie o zamówieniu zostało opublikowane w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej OJ S 211/2025 w dniu 3 listopada 2025 r.

Postępowanie prowadzone jest na podstawie ustawy z dnia 11 września 2019 roku – Prawo zamówień publicznych (Dz. U. z 2024 roku, poz. 1320 ze zm.), zwanej dalej ustawą Pzp.

W dniu 8 stycznia 2026 r. wykonawcy wspólnie ubiegający się o udzielenie zamówienia publicznego: Usługi Leśne M.K. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Jabłonce Starej, M.K. prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą Usługi Leśne M.K. z siedzibą w Jabłonce Starej, Z.W. prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą Zakład Usług Leśnych Z.W. z siedzibą w Trzcielu (dalej: odwołujący) wniósł odwołanie wobec czynności wyboru jako oferty najkorzystniejszej oferty złożonej przez wykonawcę A.W. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Usługi Leśne A.W. z siedzibą w Krobielewku, zarzucając zamawiającemu naruszenie:

1. art. 226 ust. 1 pkt 8 ustawy Pzp w zw. z art. 224 ust. 5 i 6 ustawy Pzp przez zaniechanie odrzucenia oferty A.W. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Usługi Leśne A.W. z siedzibą w Krobielewku jako oferty, która zawiera rażąco niską cenę w stosunku do przedmiotu zamówienia w ramach Pakietu 1, gdyż wyjaśnienia złożone przez A.W. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Usługi Leśne A.W. z siedzibą w Krobielewku nie potwierdzają możliwości wykonania zamówienia w oferowanej cenie,

2. art. 128 ust. 1 w zw. z art. 226 ust. 1 pkt 2 lit. b ustawy Pzp przez zaniechanie wezwania A.W. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Usługi Leśne A.W. z siedzibą w Krobielewku do złożenia, poprawienia lub uzupełnienia podmiotowych środków dowodowych w postaci wykazu narzędzi, które będą niezbędne przy wykonywaniu zamówienia, na spełnienie warunków udziału w postępowaniu w zakresie zdolności technicznej lub zawodowej (wykaz narzędzi), pomimo że wykonawca ten nie spełnia warunków udziału w postępowaniu, gdyż w złożonym przez siebie wykazie wykonawca wskazał sprzęt, który nie jest sprzętem typu harwester, pomimo iż zamawiający zgodnie z dokumentami zamówienia wymagał dysponowania takim sprzętem, a wykonawca w wykazie wskazał sprzęt, który jest ciągnikiem rolniczym,

3. art. 239 ust. 1 i 2 ustawy Pzp poprzez dokonanie wyboru najkorzystniejszej oferty A.W. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Usługi Leśne A.W. z siedzibą w Krobielewku, w sytuacji gdy oferta tego wykonawcy winna podlegać odrzuceniu, względnie wykonawca nie wykazał, że jego oferta nie zawiera rażąco niskiej ceny, a także nie wykazał spełnienia warunków udziału w postępowaniu,

4. art. 226 ust. 1 pkt 4 i 8 ustawy Pzp w zw. z § 1 – 4 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 11 września 2025 r. w sprawie wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę oraz wysokości minimalnej stawki godzinowej w 2025 r. – poprzez zaniechanie odrzucenia i wybór oferty A.W. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Usługi Leśne A.W. z siedzibą w Krobielewku jako oferty najkorzystniejszej, w sytuacji w której z wyjaśnień wykonawcy wynikało, iż przyjął on koszty wynagrodzenia osób zaangażowanych do realizacji zamówienia, którzy uczestniczyć będą w realizacji przedmiotowego zamówienia publicznego, poniżej stawek wskazanych w przepisach o minimalnym wynagrodzeniu, gdyż koszty godzinowe za realizację zamówienia w poszczególnych pozycjach, o których mowa w uzasadnienia odwołania, są poniżej minimalnej stawki godzinowej dla pracowników,

ewentualnie w przypadku nieuznania powyższych zarzutów, odwołujący zarzucił zamawiającemu naruszenie:

1. art. 128 ust. 1 ustawy Pzp poprzez zaniechania wezwania A.W. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Usługi Leśne A.W. z siedzibą w Krobielewku do poprawienia lub uzupełnienia wykazu urządzeń technicznych dostępnych wykonawcy w celu wykazania spełnienia warunków udziału w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego (zał. 11) pomimo że wykonawca nie wykazał spełniania warunków udziału w postępowaniu w zakresie potencjału technicznego tj. dysponowania harwesterem, ewentualnie wezwanie wykonawcy do złożenia wyjaśnień na podstawie art. 128 ust. 4 ustawy Pzp w zakresie wskazanych urządzeń,

2. art. 224 ust. 1 ustawy Pzp poprzez zaniechanie dalszego wezwania A.W. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Usługi Leśne A.W. z siedzibą w Krobielewku do wyjaśnienia rażąco niskiej ceny, podczas gdy przedłożone wyjaśnienia rodzą poważne wątpliwości co do możliwości wykonania przedmiotu zamówienia przez wykonawcę zgodnie z wymaganiami określonymi przez zamawiającego za zaoferowaną cenę.

W oparciu o tak postawione zarzuty odwołujący wniósł o uwzględnienie odwołania w całości i nakazanie zamawiającemu:

1. unieważnienia czynności polegającej na dokonaniu wyboru oferty wykonawcy A.W. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Usługi Leśne A.W. z siedzibą w Krobielewku jako oferty najkorzystniejszej w zakresie Pakietu 1,

2. odrzucenia oferty A.W. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Usługi Leśne A.W. z siedzibą w Krobielewku Wykonawcy na podstawie art. 226 ust. 1 pkt 8 ustawy Pzp w zw. z art. 224 ust. 6 ustawy Pzp, a ewentualnie, gdyby Izba doszła do przekonania, że zarzut ten jest niezasadny, wezwania A.W. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Usługi Leśne A.W. z siedzibą w Krobielewku na podstawie art. 128 ust. 1 ustawy Pzp do poprawienia, uzupełnienia wykazu narzędzi lub złożenia wyjaśnień w tym zakresie na podstawie art. 128 ust. 4 ustawy Pzp,

3. powtórzenia czynności badania i oceny złożonych ofert w sposób zgodny z przepisami prawa zamówień publicznych oraz Specyfikacji Warunków Zamówienia.

Odwołujący argumentował, że posiada interes we wniesieniu odwołania, bowiem jest zainteresowany udzieleniem przedmiotowego zamówienia w ramach Pakietu 1. Odwołujący złożył ofertę, której treść odpowiada treści Specyfikacji Warunków Zamówienia i ubiega się o udzielenie zamówienia w ramach Pakietu 1. Ponadto Odwołujący w wyniku naruszenia przez zamawiającego przepisów ustawy Pzp może ponieść szkodę związaną z utratą spodziewanego zysku.

Krajowa Izba Odwoławcza ustaliła i stwierdziła:

Odwołanie nie zawiera braków formalnych, od odwołania uiszczono wpis, nie zaistniały przesłanki określone w art. 528 ustawy Pzp, skutkujące odrzuceniem odwołania, odwołujący posiada interes w rozumieniu art. 505 ust. 1 ustawy Pzp, uprawniający do złożenia odwołania.

Izba, działając zgodnie z art. 542 ust. 1 ustawy Pzp, dopuściła w sprawie dowody z dokumentacji postępowania o zamówienie publiczne, nadesłanej przez zamawiającego, a także zawnioskowane w toku postępowania odwoławczego przez strony.

Przy rozpoznawaniu sprawy Izba wzięła pod uwagę także stanowiska wynikające ze złożonych pism, to jest odwołania i odpowiedzi na odwołanie oraz stanowiska i oświadczenia stron, złożone ustnie do protokołu.

Izba ustaliła następujący stan faktyczny i prawny:

Zgodnie z informacją zamawiającego z dnia 4 lutego 2026 r. wartość zamówienia przekracza progi unijne określone w przepisach wydanych na podstawie art. 3 ust. 3 ustawy Pzp.

Na podstawie pkt 2.3 Specyfikacji Warunków Zamówienia (dalej: SWZ) postępowanie jest prowadzone zgodnie z zasadami przewidzianymi dla tzw. „procedury odwróconej”, o której mowa w art. 139 ustawy Pzp. Zamawiający przewidział więc, że najpierw dokona badania i oceny ofert, a następnie dokona kwalifikacji podmiotowej wykonawcy, którego oferta została najwyżej oceniona, w zakresie braku podstaw wykluczenia oraz spełniania warunków udziału w postępowaniu.

Zgodnie z pkt 3.1 ppkt 1 SWZ zakres rzeczowy przedmiotu zamówienia obejmuje usługi z zakresu gospodarki leśnej zgodnie z określeniem w art. 6 ust. 1 pkt. 1 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach (tekst jedn.: Dz. U. z 2025 r. poz. 567), obejmujące prace z zakresu hodowli i ochrony lasu, ochrony przeciwpożarowej, pozyskania i zrywki drewna, utrzymania infrastruktury leśnej, nasiennictwa oraz gospodarstwa szkółkarskiego, gospodarki łąkowo-rolnej do wykonania na terenie Nadleśnictwa Trzciel oraz terenie Ośrodka Hodowli Zwierzyny OHZ – obwód łowiecki nr 88 w roku 2026.

Jak wynika z pkt 3.1 ppkt 7 SWZ przedmiot zamówienia został podzielony na części („Pakiety”):

Pakiet 1 - Leśnictwa: Pszczew, Policko, Czarny Bocian, Chociszewo

Pakiet 2 - Leśnictwa: Borowy Młyn, Łęczno, Czarny Dwór

Pakiet 3 – Leśnictwa: Wyszanowo, Nowy Świat, Bolków, Jasieniec oraz Gospodarstwo Szkółkarskie i Ośrodek Hodowli Zwierzyny OHZ.

Każdy wykonawca mógł złożyć ofertę na jeden lub większą ilość Pakietów.

W pkt 7.1 ppkt 4 lit. b zamawiający postawił warunek udziału w postępowaniu w zakresie potencjału technicznego, który uznana za spełniony, jeśli wykonawca wykaże, że dysponuje lub będzie dysponować dla Pakietu 1 co najmniej 1 szt. maszyn leśnych typu harwester.

W pkt 7.1. ppkt 4 lit c SWZ zamawiający postawił warunek udziału w postępowaniu w zakresie osób skierowanych przez wykonawcę do realizacji zamówienia, który uzna za spełniony, jeśli wykonawca wykaże, że dysponuje lub będzie dysponować co najmniej 4 osobami, które ukończyły z wynikiem pozytywnym szkolenie dopuszczające do pracy z pilarką zgodnie z § 21 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 24 sierpnia 2006 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy przy wykonywaniu niektórych prac z zakresu gospodarki leśnej (Dz. U. z 2006 r. Nr 161, poz. 1141) lub posiadające odpowiadające im uprawnienia wydane na podstawie poprzednio obowiązujących przepisów albo odpowiadające im uprawnienia wydane w innych Państwach Członkowskich Unii Europejskiej.

Zgodnie z pkt 15.2 SWZ ceny jednostkowe za poszczególne pozycje (prace) wchodzące w skład Pakietu powinny być podane na Kosztorysie Ofertowym zawartym w pkt 2 Formularza Oferty (Załącznik nr 1 do SWZ). Każda cena jednostkowa musi być tak podana, aby pokrywać wszelkie koszty i ryzyka Wykonawcy związane z realizacją czynności, której dotyczy. Wykonawca nie może kosztów realizacji danej czynności doliczać do kosztów realizacji innych czynności.

Zgodnie z pkt 16. 1 SWZ przy wyborze ofert w każdym Pakiecie zamawiający będzie się kierował kryterium oceny ofert: Cena – 100 %.

Z informacji o kwocie, jaką zamawiający zamierza przeznaczyć na sfinansowanie zamówienia z dnia 17 listopada 2025 r. wynika, że na sfinansowanie zamówienia w Pakiecie 1 zamawiający przeznaczył kwotę 4 586 740,91 zł.

W odpowiedzi na ogłoszenie o zamówieniu na Pakiet 1 wpłynęło 5 ofert, w tym złożone przez A.W. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Usługi Leśne A.W. z siedzibą w Krobielewku z najniższą ceną ofertową brutto 2.951.507,05 zł oraz odwołujących – za cenę ofertową wynoszącą brutto 3.207.629,22 zł. Oferta złożona przez odwołujących uplasowała się na drugim miejscu.

W dniu 24 listopada 2025 r. zamawiający, działając w oparciu o art. art. 224 ust. 2 pkt 1 w zw. z art. 224 ust. 1 ustawy Pzp, wystosował do wykonawcy A.W. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Usługi Leśne A.W. z siedzibą w Krobielewku wezwanie do złożenia wyjaśnień ceny rażąco niskiej. Wezwanie podyktowane zostało ustaleniem, że cena brutto zaoferowana przez tego wykonawcę za wykonanie zamówienia, w kwocie brutto 2.951.507,05 zł okazała się niższa o 35,65 % od wartości zamówienia powiększonej o należny podatek od towarów i usług, ustalonej przed wszczęciem postępowania przez zamawiającego, na kwotę 4.586.740,91 zł. W wezwaniu zamawiający zobowiązał wykonawcę do wykazania, iż zaoferowana przez niego cena za wykonanie zamówienia nie jest rażąco niska i możliwe jest wykonanie przedmiotu zamówienia zgodnie z wymaganiami określonymi w dokumentach zamówienia. Wyjaśnienia miały zawierać szczegółową kalkulację kosztów wykonania zamówienia oraz dowody dotyczące wyliczenia wysokości zaoferowanej ceny, w tym w zakresie przykładowych elementów wyjaśnień ceny wskazanych w art. 224 ust. 3 ustawy Pzp.

Wykonawca w dniu 26 listopada 2025 r. złożył wyjaśnienia dotyczące wyliczenia ceny, zastrzegając je jako tajemnicę przedsiębiorstwa. Zamawiający uznał zastrzeżenie tajemnicy przedsiębiorstwa za nieskuteczne i odtajnił je w dniu 15 grudnia 2025 r.

W zakresie kosztów związanych z pracownikami wykonawca A.W. prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą Usługi Leśne A.W. z siedzibą w Krobielewku wskazał, że realizacja usług objętych zamówieniem będzie dokonywana średnio przez 12 osób zatrudnionych na umowę o pracę na pełen etat za wynagrodzeniem minimalnym. Wykonawca oświadczył, że w chwili obecnej osoby te są u niego zatrudnione i w przypadku wygrania postępowania współpraca z nimi będzie kontynuowana w oparciu o umowę o pracę. Wykonawca wyjaśnił, że przyjęcie średniego zatrudnienia wynika z tego, że część prac jest sezonowych i wtedy ilość osób realizujących pracę będzie się okresowo zwiększać. Ponadto do części prac zatrudniać będzie również osoby na umowach cywilnoprawnych. W trakcie realizacji robót osoby te będę się zmieniać w zależności od potrzeb i etapu realizacji prac.

Na potrzeby kalkulacji oferty wykonawca A.W. prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą Usługi Leśne A.W. z siedzibą w Krobielewku przyjął, że średnie zatrudnienie w miesiącach (terminach) realizacji umowy nie powinno przekroczyć 12 etatów. W związku z tym łączne koszty jakie z tego tytułu poniesie w czasie trwania umowy (12 miesięcy) wyniosą ok. 833.800,32 brutto dla 12 pracowników. Wyliczenie to wykonawca oparł na stawce wynagrodzenia minimalnego za pracę przewidzianą w roku 2026 tj.:

1) 4806 zł brutto - wysokość minimalnego wynagrodzenia od stycznia 2026 r.;

2) 5790,28 zł brutto – całkowite koszty zatrudnienia pracownika na umowę o pracę.

Wykonawca podkreślił, że dla wyliczenia kosztów pracy i przepisów o zabezpieczeniu społecznym przyjął kwotę 5.790,28 zł brutto na każdego z pracowników, co daje ubruttowioną stawkę godzinową wynoszącą 34,67 zł (przeliczone przez 167 h godzin roboczych miesięcznie). Na wypadek wystąpienia nieprzewidzianych okoliczności przyjął również rezerwę w wysokości 15 % szacowanych kosztów tj. kwotę 125.070,05 zł. Koszty robocizny jakie wykonawca przyjął wyniosły zatem ok. 958.870,37 zł. Z uwagi na formę prowadzonej działalności osobą pełniącą funkcję koordynacyjno-kierownicze będzie właściciel. Z tego względu przyjęty przez wykonawcę koszt z tego tytułu to 10.000 zł miesięcznie, czyli 120.000 zł w trakcie całej umowy. Łączne koszty osobowe wykonawca wyliczył na 1.078.870,37 zł (958.870,37 zł + 120.000 zł). Do wyjaśnień wykonawca załączył dowody w postaci zanonimizowanych Informacji osób ubezpieczonych ZUS.

W dniu 15 grudnia 2025 r. zamawiający wezwał wykonawcę A.W. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Usługi Leśne A.W. z siedzibą w Krobielewku do złożenia podmiotowych środków dowodowych, które wykonawca złożył. W załączniku Nr 11 Wykaz urządzeń technicznych dostępnych wykonawcy w celu wykonania zamówienia publicznego wykonawca w poz. 1 wpisał: „Maszyna leśna typu harwester - VALTRA T144 KRONOS – nr fabryczny 761037, podając jako podstawę dysponowania własność. W dniu 29 grudnia 2025 r. zamawiający wybrał w Pakiecie 1 jako najkorzystniejszą ofertę złożoną przez A.W. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Usługi Leśne A.W. z siedzibą w Krobielewku.

Z wynikiem postępowania nie zgodził się odwołujący, zdaniem którego wyjaśnienia ceny wykonawcy A.W. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Usługi Leśne A.W. z siedzibą w Krobielewku mają charakter ogólny i opierają się wyłącznie na oświadczeniach, w szczególności w zakresie kosztów składających się na poszczególne pozycje, które w żaden sposób nie są weryfikowalne.

Odwołujący argumentował, że wykonawca, którego oferta została wybrana zaniżył ceny jednostkowe dla wielu pozycji kosztorysowych (Formularz ofertowy), co w konsekwencji uniemożliwia wykonanie przedmiotu zamówienia zgodnie z wymaganiami zamawiającego za zaoferowaną cenę. W szczególności dotyczy to następujących pozycji kosztorysowych:

4: CWD-D - Całkowity wyrób drewna technologią dowolną,

5: CWD-D Całkowity wyrób drewna technologią dowolną,

13: WYK-PASR – Zdarcie pokrywy na pasach – prace ręczne,

18: SADZ 1R – Sadzenie jednolatek z odkrytym systemem korzeniowym,

19: SADZ WIEL – Sadzenie wielolatek z odkrytym systemem korzeniowym,

20: SADZ POP – Sadzenie jednolatek i wielolatek w poprawkach i uzupełnieniach,

21: DOW-SADZ – Dowóz sadzonek,

24: KOSZ UC – Wykaszanie chwastów w uprawach i usuwanie zbędnych nalotów - stopień trudności V i VI,

27: PODK-FORM - Podkrzesywanie i formowanie drzewek na uprawach,

29: ZAB-REPEL – Zabezpieczenie upraw przed zwierzyną przy użyciu repelentów,

30: GRODZ-SRN – Grodzenie upraw przed zwierzyną siatką rozbiórkową,

32 K GRODZEN - Naprawa (konserwacja) ogrodzeń upraw leśnych,

33: K-GRODZEŃ – Naprawa (konserwacja) ogrodzeń upraw leśnych,

36: SMAR-PBIO - Smarowanie pni biopreparatem,

40: GODZ RH8 – Prace wykonywane ręcznie,

42: GODZ PILA – Prace wykonywane ręcznie z użyciem pilarki,

44: GODZ HH8 – Prace wykonywane harwesterem,

50: ŻEL-2 – Żelowanie dwulatek,

53: ODN-PASC – Odchwaszczanie, odnawianie pasów przeciwpożarowych,

54: GOPP RH8 – prace wykonywane ręcznie,

55: GOPP PILA – prace wykonywane ręcznie z użyciem pilarki,

56: GOPP RU8 – prace godzinowe ręczne z urządzeniem,

58: GOPP MH8 – prace wykonywane innym sprzętem mechanicznym,

Cena jednostkowa przyjęta przez wykonawcę A.W. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Usługi Leśne A.W. z siedzibą w Krobielewku w wymienionych wyżej pozycjach jest niższa od wyceny zamawiającego, opiera się na stawkach godzinowych, które nawet jeżeli pokrywają koszt minimalnej stawki godzinowej (31,40 zł brutto), to nie pokrywają pozostałych kosztów, takich jak zakup materiałów (skobli, gwoździ, paliwa), użycia narzędzi, amortyzacji, paliwa czy transportu. Zatem w ocenie odwołującego niemożliwe jest wykonanie tych czynności bez poniesienia straty przez wykonawcę.

Zdaniem odwołującego oferta wykonawcy A.W. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Usługi Leśne A.W. z siedzibą w Krobielewku zawiera rażąco niską cenę, gdyż jest niższa o 35,65% od wartości zamówienia ustalonej przed wszczęciem postępowania przez zamawiającego. Ponadto wyjaśnienia wykonawcy nie uzasadniają podanej w ofercie ceny – wyjaśnienia mają charakter ogólny, nie są poparte wystarczającymi dowodami, jak również wykonawca nie wykazał, że jest w stanie wykonać zamówienie za zaoferowaną cenę. Sporządzona przez odwołującego analiza poszczególnych pozycji kosztorysowych wskazuje, że ceny jednostkowe są rażąco zaniżone i nie pokrywają rzeczywistych kosztów realizacji czynności, jak również wykonawca narusza przepisy o minimalnym wynagrodzeniu za pracę, gdyż wiele pozycji kosztorysowych zawiera stawki godzinowe poniżej minimalnej stawki godzinowej wynoszącej 31,40 zł brutto na umowie zlecenie, nie wspominając już o stawce dla pracowników zatrudnionych na podstawie stosunku pracy. Wykonawca nie uwzględnił także realnych kosztów utrzymania pracownika – nie uwzględnił urlopów, zwolnień chorobowych, kosztów BHP, środków ochrony indywidualnej oraz innych kosztów związanych z zatrudnieniem pracowników.

W sytuacji rozbieżności w wyjaśnieniach ceny z treścią kosztorysu ofertowego zamawiający w ocenie odwołującego mógł wezwać wykonawcę do dalszych wyjaśnień. Obowiązek badania rażąco niskiej ceny po stronie zamawiającego aktualizuje się bowiem zawsze, kiedy istnieją co do niej wątpliwości, a nie jedynie w okolicznościach określonych w art. 224 ust. 2 ustawy Pzp. Tymczasem zaniżenie ceny oferty i jej poszczególnych elementów w celu uzyskania zamówienia budzi uzasadnione wątpliwości co do realności tej ceny i możliwości rzetelnego wykonania przedmiotu zamówienia zarówno jako całości, jak również w ramach poszczególnych zleceń udzielanych przez zamawiającego w oparciu o kosztorys ofertowy. Wyjaśnienie ceny oferty i jej poszczególnych elementów nie jest czynnością dokonywaną w celu realizacji wymogów czysto formalnych, ale ma na celu ochronę zamawiającego przed nienależytym wykonaniem zamówienia z powodu niedoszacowania ceny. Brak wezwania do wyjaśnień wypacza cel i istotę badania ofert i czyni tę procedurę iluzoryczną. Zamawiający czyniąc zadość obowiązkom wynikających z przepisów ustawy Pzp zobowiązany był więc wezwać wykonawcę do dalszych wyjaśnień, w szczególności w zakresie szczegółowej kalkulacji poszczególnych pozycji kosztorysowych. Brak dalszego wezwania do wyjaśnień stanowi więc w ocenie odwołującego naruszenie art. 224 ust. 1 ustawy Pzp i uniemożliwia prawidłową ocenę oferty wykonawcy.

Odwołujący podniósł następnie, że wykonawca A.W. prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą Usługi Leśne A.W. z siedzibą w Krobielewku wskazał jako sprzęt spełniający wymóg “maszyny leśnej typu harwester” urządzenie „VALTRA T144 KRONOS – nr fabryczny 761037”. Urządzenie to nie jest jednakże harwesterem. VALTRA T144 KRONOS to ciągnik rolniczy, a nie harwester. Harwester to wyspecjalizowana, samodzielna maszyna wielooperacyjna do pozyskania drewna, wyposażona w kabinę operatora, ramię hydrauliczne (żuraw), głowicę harwesterową umożliwiającą ścinanie, okorowanie, mierzenie i przecinanie drewna na odpowiednie długości, układ hydrauliczny i elektroniczny system sterowania, układ jezdny umożliwiający poruszanie się po terenie leśnym. Ciągnik VALTRA T144 KRONOS jest zaś maszyną uniwersalną, która może być wyposażona w różne osprzęty, w tym w głowicę tnącą do prac leśnych. Jednakże sam w sobie nie jest harwesterem – jest to ciągnik, do którego można podłączyć głowicę tnącą lub inne urządzenia.

Zamawiający w odpowiedzi wniósł o oddalenie odwołania. Podkreślił, że cena oferty odwołującego i wykonawcy A.W. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Usługi Leśne A.W. z siedzibą w Krobielewku są do siebie bardzo zbliżone. Odwołujący złożył ofertę na kwotę 3.207.629,22 zł, zaś w ramach odwołania kwestionuje ofertę opiewającą na kwotę 2.951.507,05 zł, podczas gdy oferta odwołującego jest droższa od wybranej oferty o zaledwie 8%.

Zamawiający wskazał, iż treść skierowanego do wykonawcy wezwania miała charakter ogólny i odwoływała się do katalogu przesłanek wskazanych w art. 224 ust. 3 ustawy Pzp. Z uwagi na fakt, że ceny jednostkowe zaoferowane przez wykonawcę A.W. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Usługi Leśne A.W. z siedzibą w Krobielewku za wykonanie poszczególnych czynności wskazanych w kosztorysie ofertowym - które stanowiły istotne części składowe ceny - nie budziły wątpliwości zamawiającego co do możliwości ich wykonania zgodnie z dokumentami zamówienia i przepisami prawa, zamawiający nie sformułował konkretnego wymogu przedstawienia szczegółowej kalkulacji w rozbiciu na każdą poszczególną pozycję kosztorysu ofertowego. Zamawiający wymagał jedynie wykazania rzetelności ceny całkowitej oraz przedstawienia dowodów w zakresie kluczowych czynników cenotwórczych. W związku z powyższym, skoro zamawiający w wezwaniu nie uszczegółowił zakresu żądanych wyjaśnień do poziomu konkretnych pozycji kosztorysowych, wykonawca – działając w zaufaniu do treści wezwania wystosowanego do niego w dniu 24 listopada 2025 r. - miał prawo sformułować wyjaśnienia, skupiając się na dowodzeniu realności ceny globalnej. Brak więc odniesienia się do każdej pozycji z osobna nie może być poczytywany jako niewyczerpanie treści wezwania, gdyż taki obowiązek nie został na niego nałożony przez zamawiającego.

W odniesieniu do zarzutu zastosowania przez wykonawcę A.W. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Usługi Leśne A.W. z siedzibą w Krobielewku rażąco niskich cen jednostkowych za wybrane i wskazane w odwołaniu czynności, zamawiający zauważył, że próba wykazania ich niższej wartości od obowiązującej minimalnej stawki godzinowej przyjętej w przepisach o wysokości minimalnego wynagrodzenia, jest z założenia chybiona i w żaden sposób nie może mieć wpływu na wynagrodzenie pracowników zatrudnionych przez wykonawcę. Zamawiający podkreślił, że wykonawca w odpowiedzi na wezwanie do złożenia wyjaśnień w zakresie wyliczenia zaoferowanej ceny przedstawił analizę kalkulacji kosztów wynagrodzenia pracowników jako jednego ze składników mających wpływ na wycenę swojej oferty cenowej. Wykonawca skalkulował wynagrodzenia pracowników w wysokości 1.078.870, 37 zł. Wykonawca wyjaśnił, że na potrzeby kalkulacji oferty przyjął, że średnie zatrudnienie w miesiącach (terminach) realizacji umowy nie powinno przekroczyć 12 etatów, podczas gdy w zakresie warunku udziału w postępowaniu określonego w pkt 7.1. ppkt 4 lit c SWZ zamawiający wymagał dysponowania co najmniej 4 osobami, które ukończyły z wynikiem pozytywnym szkolenie dopuszczające do pracy z pilarką. Poza tym wykonawca wyjaśnił, że koszty, jakie poniesie z tytułu wynagrodzeń pracowników w czasie trwania umowy (12 miesięcy) wyniosą ok. 833.800,32 zł brutto dla 12 pracowników. Wyliczenie to zostało oparte na stawce wynagrodzenia minimalnego za pracę przewidzianą w roku 2026 r. zgodnej z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 11 września 2025 r. w sprawie wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę oraz wysokości minimalnej stawki godzinowej w 2026 r. (Dz. U. z 2025 r. poz. 1242) tj. 4806 zł brutto – co daje w wysokości minimalnego wynagrodzenia od stycznia 2026 r. tj. 5790,28 zł całkowity koszt zatrudnienia pracownika na umowę o pracę. Jednocześnie wykonawca wskazał, że dla wyliczenia kosztów pracy i przepisów o zabezpieczeniu społecznym przyjął na każdego pracownika kwotę 5.790,28 zł brutto, co daje ubruttówioną stawkę godzinową wynoszącą 34,67 zł (przeliczone przez 167 godzin roboczych miesięcznie). Jednocześnie na wypadek nieprzewidzianych okoliczności wykonawca przewidział również rezerwę w wysokości 15% szacowanych kosztów tj. kwotę 125.070,05 zł oraz z uwagi na to, że sam będzie pełnił funkcje koordynacyjno-kierownicze, z tego względu do kalkulacji przyjął z tego tytułu koszt miesięczny 10.000 zł czyli 120.000 zł w trakcie trwania umowy, co łącznie daje kwotę 1.078.870,37 zł.

Przedstawione przez wykonawcę wyjaśnienia, w ocenie zamawiającego potwierdziły, że cena za wykonanie całego zamówienia została skalkulowana zgodnie z przepisami Rozporządzenia w sprawie minimalnego wynagrodzenia. Z kolei argumentacja odwołującego opiera się na alternatywnej metodologii liczenia tzw. efektywnego kosztu godziny pracy, która nie znajduje oparcia ani w przepisach ustawy Pzp, ani w powszechnie obowiązujących regulacjach prawa pracy. Przepisy te nie nakładają na wykonawcę obowiązku kalkulowania ceny oferty w oparciu o efektywny czas pracy po odliczeniu urlopów, świąt oraz potencjalnych absencji, gdyż po pierwsze są to okoliczności zasadniczo niemożliwe do przewidzenia, a po drugie nie powodują wzrostu przyjętego przez wykonawcę jednostkowego kosztu roboczogodziny. Wykonawca wyjaśnił, że przyjęte stawki godzinowe odnoszą się do nominalnego czasu pracy, co stanowi powszechną i akceptowaną praktykę rynkową. Wynagrodzenie pracownika pozostaje na poziomie minimalnego wynagrodzenia za pracę, a organizacja pracy w przedsiębiorstwie wykonawcy (na co wskazywał w wyjaśnieniach w zakresie wyliczenia zaoferowanej ceny) zapewnia ciągłość realizacji zadań poprzez rotację pracowników oraz zmienne zaangażowanie personelu w zależności od etapu realizacji zamówienia. Urlopy wypoczynkowe oraz inne usprawiedliwione nieobecności nie powodują automatycznego wzrostu kosztów jednostkowych, gdyż wynagrodzenie pracowników pozostaje na stałym poziomie (zwłaszcza, że wykonawca do kalkulacji ceny przyjął większą liczbę osób niż minimalna wymagana przez zamawiającego w opisie warunku).

W ocenie zamawiającego odwołujący stara się narzucić wykonawcy swój model organizacji przedsiębiorstwa, w tym zasady i sposób ponoszenia kosztów na zatrudnienie pracowników. Nie stanowi to jednak podstawy do uznania, iż model wyceny przyjęty przez wykonawcę jest błędny ani nie podważa realności zaoferowanej ceny. Odwołujący nie wykazał, aby model organizacji pracy wykonawcy był nierealny lub sprzeczny z zasadami świadczenia tego rodzaju usług. Zamawiający, bazując dodatkowo na własnym doświadczeniu, stwierdził, iż ceny podane przez wykonawcę oraz przedstawiony sposób kalkulacji kosztów są prawidłowe i potwierdzają należyte uwzględnienie wszystkich kosztów w ofercie.

Zarzut nieuwzględnienia kosztów badań lekarskich, szkoleń BHP, odzieży roboczej oraz środków ochrony indywidualnej w ocenie zamawiającego jest niezasadny. Przede wszystkim - nie są to koszty ponoszone co roku, a nadto z wyjaśnień rażąco niskiej ceny ewentualne ich ponoszenie zostało dodatkowo zabezpieczone poprzez przyjęcie rezerwy w wysokości 15% szacowanych kosztów, tj. 125.070,05 zł. Przyjęcie tej rezerwy samodzielnie potwierdza fakt uwzględnienia przez wykonawcę ewentualnych dodatkowych kosztów, które mogą powstać w trakcie realizacji zamówienia, w tym dodatkowych kosztów wskazanych w odwołaniu. Przepisy ustawy Pzp ani postanowienia SWZ nie nakładają obowiązku szczegółowego przypisywania każdego kosztu pośredniego do jednostkowej stawki roboczogodziny, o ile cena oferty obejmuje wszystkie koszty i ryzyka związane z realizacją zamówienia. Ponadto odnosząc się do przeciętnej stawki godzinowej tak, jak dowodzi odwołujący w oparciu o przyjęte pracochłonności, bardziej obrazowym przykładem będzie wynik przeciętnej stawki godzinowej wyliczonej z wartości całej oferty podzielonej przez sumę pracochłonności (roboczogodzin) całego przedmiotu zamówienia. W ten sposób przeciętna stawka godzinowa wynikająca ze złożonej oferty wykonawcy A.W. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Usługi Leśne A.W. z siedzibą w Krobielewku, przy cenie oferty 2.951.507,05 zł podzielona przez 39.356,33 roboczogodzin daje kwotę 75 zł, podczas gdy wynikająca z oferty odwołującego, przy wynagrodzeniu 3.207.629,22 zł – daje kwotę 81,51 zł. Wyliczona przeciętna stawka godzinowa oferty wykonawcy jest o 139% wyższa od obowiązującej minimalnej stawki godzinowej, która wynosi 31,40 zł. W tak szczegółowym kosztorysie przedmiotu zamówienia w większości ofert można znaleźć pozycje, których stawki przez arytmetyczne obliczenia w oparciu o katalogowe pracochłonności będą niższe od obowiązującej minimalnej stawki godzinowej. Jednak wynik dla oferty jako całości jest zupełnie inny i nie budzi w obecnej sytuacji rynkowej żadnych wątpliwości zamawiającego. Dodatkowo należy podkreślić, iż wykonawca przyjął rezerwę na poziomie 15% kosztów oraz założył zysk w wysokości 727.353,05 zł, co stanowi około 24% wartości oferty. Taki poziom marży wyklucza możliwość uznania ceny za rażąco niską i potwierdza, że cena została skalkulowana w sposób bezpieczny oraz racjonalny. Istotny margines zysku potwierdza, że wykonawca posiada realną przestrzeń finansową do pokrycia ewentualnych kosztów nieprzewidzianych, w tym również tych, które wskazuje odwołujący.

Zamawiający zauważył, że w odniesieniu do Pakietu 1:

- zakwestionowana przez odwołującego pozycja 4 kosztorysu ofertowego – CWD-D (Całkowity wyrób drewna technologią dowolną – trzebieże wczesne i czyszczenie późne z pozyskaniem masy, cięcia przygodne w trzebieżach wczesnych) wynosi – 23,86% wartości zamówienia,

- zakwestionowana przez odwołującego pozycja 5 kosztorysu ofertowego – CWD-D (Całkowity wyrób drewna technologią dowolną – cięcia przygodne w użytkach rębnych i w trzebieżach późnych, cięcia pozostałe) wynosi – 3,81 % wartości zamówienia,

- zakwestionowana przez odwołującego pozycja 13 kosztorysu ofertowego – WYK PASR (Zdarcie pokrywy na pasach – prace ręczne) wynosi – 0,30% wartości zamówienia,

- zakwestionowana przez odwołującego pozycja 18 kosztorysu ofertowego – SADZ1R (Sadzenie 1 latek z odkrytym systemem korzeniowym) wynosi – 3,74% wartości zamówienia,

- zakwestionowana przez odwołującego pozycja 19 kosztorysu ofertowego – SADZ WIEL (Sadzenie wielolatek z odkrytym systemem korzeniowym) wynosi – 2,87% wartości zamówienia,

- zakwestionowana przez odwołującego pozycja 20 kosztorysu ofertowego – SADZ POP (Sadzenie jednolatek i wielolatek w poprawkach i uzupełnieniach) wynosi – 0,43% wartości zamówienia,

- zakwestionowana przez odwołującego pozycja 21 kosztorysu ofertowego – DOW SADZ (Dowóz sadzonek) wynosi – 0,76% wartości zamówienia,

- zakwestionowana przez odwołującego pozycja 24 kosztorysu ofertowego – KOSZ-UC (Wykaszanie chwastów w uprawach i usuwanie zbędnych nalotów stopień trudności V i VI) wynosi – 1,21% wartości zamówienia,

- zakwestionowana przez odwołującego pozycja 27 kosztorysu ofertowego – PODK FORM (Podkrzesywanie i formowanie drzewek na uprawach) wynosi – 0,04% wartości zamówienia,

- zakwestionowana przez odwołującego pozycja 29 kosztorysu ofertowego – ZAB REPEL (Zabezpieczenie upraw przed zwierzyną przy użyciu repelentów) wynosi – 0,63% wartości zamówienia,

- zakwestionowana przez odwołującego pozycja 30 kosztorysu ofertowego – GRODZ SRN (Grodzenie upraw przed zwierzyną siatką rozbiórkową) wynosi – 0,91% wartości zamówienia,

- zakwestionowana przez odwołującego pozycja 32 kosztorysu ofertowego –K GRODZEN (Naprawa (konserwacja) ogrodzeń upraw leśnych) wynosi – 0,24% wartości zamówienia,

- zakwestionowana przez odwołującego pozycja 36 kosztorysu ofertowego –SMAR PBIO (Smarowanie pni biopreparatem) wynosi – 0,16% wartości zamówienia,

- zakwestionowana przez odwołującego pozycja 40 kosztorysu ofertowego – GODZ RH8 (Prace wykonywane ręcznie) wynosi –1,17% wartości zamówienia,

- zakwestionowana przez odwołującego pozycja 42 kosztorysu ofertowego – GODZ PILA (Prace wykonywane ręcznie z użyciem pilarki) wynosi – 0,03% wartości zamówienia,

- zakwestionowana przez odwołującego pozycja 44 kosztorysu ofertowego – GODZ HH8 (Prace wykonywane harwesterem) wynosi – 0,20% wartości zamówienia,

- zakwestionowana przez odwołującego pozycja 50 kosztorysu ofertowego – ŻEL-2 (Żelowanie 2-latek) wynosi – 0,11% wartości zamówienia,

- zakwestionowana przez odwołującego pozycja 53 kosztorysu ofertowego – ODN PASC (Odchwaszczanie, odnawianie pasów przeciwpożarowych) wynosi – 0,02% wartości zamówienia,

- zakwestionowana przez odwołującego pozycja 54 kosztorysu ofertowego – GOPP RH8 (Prace wykonywane ręcznie) wynosi – 0,22 % wartości zamówienia,

- zakwestionowana przez odwołującego pozycja 55 kosztorysu ofertowego – GOPP PILA (Prace wykonywane ręcznie) wynosi – 0,02% wartości zamówienia,

- zakwestionowana przez odwołującego pozycja 56 kosztorysu ofertowego – GOPP RU8 (Prace wykonywane ręcznie z urządzeniem) wynosi – 0,13% wartości zamówienia,

- zakwestionowana przez odwołującego pozycja 58 kosztorysu ofertowego – GOPP MH8 (Prace wykonywane innym sprzętem mechanicznym) wynosi –0,18 % wartości zamówienia.

Zamawiający zwrócił uwagę, iż sam odwołujący w 12 z 22 zakwestionowanych pozycjach, zaoferował ceny jednostkowe niższe o ponad 30% od wartości zamówienia ustalonej przez zamawiającego. Co więcej, w 4 przypadkach stawki odwołującego były niższe od stawek z oferty wykonawcy A.W. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Usługi Leśne A.W. z siedzibą w Krobielewku. Skrajnym przypadkiem jest pozycja nr 50 kosztorysu (ŻEL-2), gdzie odwołujący zaoferował cenę jednostkową 8 zł za TSZT żelowania sadzonek - jest to wartość niższa od ceny kosztorysowej zamawiającego aż o 86%. Z przywołanych danych wynika, że wiele wskazanych w ww. pozycjach kosztorysu ofertowego czynności stanowią niewielki udział w całości zamówienia (oszacowanej przez zamawiającego na kwotę 4.236.328,12 zł). Dla przykładu wg. kosztorysu zamawiającego pozycja 55 GOPP PILA to 650 zł, pozycja 27 PODK-FORM to 1500 zł. Prawie połowa z tych pozycji tj. 10 z 22 została wyceniona przez zamawiającego na kwotę poniżej 10.000 zł. Zestawienie sumy tych pozycji z całkowitą wartością zamówienia daje 1% udziału w wartości zamówienia. Jak wynika z powyższego wartość 18 z 22 pozycji jest mniejsza od 1% wartości zamówienia, a 3 pozycje mieszczą się w przedziale od 3%-4%. Nie można zatem mówić o istotności zakwestionowanych cen jednostkowych, o której stanowi art. 224 ust. 1 ustawy Pzp.

Zamawiający nie zgodził się z również z zarzutami odwołującego dotyczącymi niespełnienia przez wykonawcę A.W. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Usługi Leśne A.W. z siedzibą w Krobielewku warunków udziału w postępowaniu. Zamawiający zaakcentował, że opisując warunek udziału w postępowaniu w zakresie potencjału technicznego nie wymagał od wykonawców, aby wykazali, że dysponują lub będą dysponować wyłącznie „harwesterem”, lecz „maszyną leśną typu harwester”. Z kolei zapis „maszyna leśna typu harwester” należy rozumieć szerzej niż samo słowo „harwester”. Zamawiający nie wprowadził w SWZ definicji harwestera, jak również nie ograniczył tego pojęcia wyłącznie do maszyn samobieżnych o określonej konstrukcji fabrycznej ani nie wykluczył możliwości spełnienia warunku poprzez zastosowanie maszyny wielooperacyjnej lub zestawu technologicznie realizującego funkcje harwestera. Harwester to wielooperacyjna maszyna leśna wykorzystywana przy pozyskaniu drewna, która ścina drzewo, okrzesuje go z gałęzi oraz przerzyna drewno. Z kolei użycie przez zamawiającego w SWZ sformułowania „typu harwester” (a nie wyłącznie „harwester”) miało na celu określenie wymaganej funkcjonalności sprzętu i dopuszczenie możliwości wykazania się sprzętem, który realizuje wszystkie te funkcje w sposób tożsamy jak harwester, tj. który potrafi jak harwester wykonać proces wielooperacyjny, tj. ścięcie drzewa, okrzesanie go z gałęzi i przerzynkę (pocięcie) drewna. Wykonawca w złożonym zamawiającemu w trybie art. 126 ust. 1 ustawy Pzp Wykazie urządzeń wskazał, że będzie realizował zamówienie przy pomocy jednej maszyny leśnej typu harwester „VALTRA T144 KRONOS – numer fabryczny 761037”, którą posiada na własność. Zamawiający, badając spełnienie warunku dotyczącego potencjału technicznego w zakresie dysponowania maszyną leśną typu harwester, uznał informacje podane przez wykonawcę w Wykazie urządzeń za wystarczające. Z wiedzy i wieloletniego doświadczenia zamawiającego w zakresie sprzętu wykorzystywanego w usługach leśnych wynika, że wskazana przez wykonawcę w Wykazie urządzeń maszyna to klasyczny przykład często wykorzystywanego zestawu żurawia z głowicą do ścinki, okrzesywania i przerzynki, dedykowanego do montażu z ciągnikiem rolniczym. Wskazany przez wykonawcę zestaw - ciągnik Valtra T144 to ciągnik rolniczy a Kronos to żuraw z głowicą ścinkową montowaną na tym ciągniku. Numer fabryczny 761037 wskazany w opisie jest numerem identyfikacyjnym urządzenia Kronos tj. żurawia z głowicą ściankową. Urządzenie o podanym numerze fabrycznym było wielokrotnie wykorzystywane przez wykonawcę w zamówieniach realizowanych dla innych nadleśnictw, gdzie bez zastrzeżeń pełniło funkcję maszyny typu harwester. W ocenie zamawiającego powyższa konfiguracja tworzy technologiczną i funkcjonalną całość, która w pełni wyczerpuje wymogi SWZ.

Na podstawie ustawy Pzp:

W myśl art. 128: „1. Jeżeli wykonawca nie złożył oświadczenia, o którym mowa w art. 125 ust. 1, podmiotowych środków dowodowych, innych dokumentów lub oświadczeń składanych w postępowaniu lub są one niekompletne lub zawierają błędy, zamawiający wzywa wykonawcę odpowiednio do ich złożenia, poprawienia lub uzupełnienia w wyznaczonym terminie, chyba że:

1) wniosek o dopuszczenie do udziału w postępowaniu albo oferta wykonawcy podlegają odrzuceniu bez względu na ich złożenie, uzupełnienie lub poprawienie lub

2) zachodzą przesłanki unieważnienia postępowania.

2. Wykonawca składa podmiotowe środki dowodowe na wezwanie, o którym mowa w ust. 1, aktualne na dzień ich złożenia.

3. Złożenie, uzupełnienie lub poprawienie oświadczenia, o którym mowa w art. 125 ust. 1, lub podmiotowych środków dowodowych nie może służyć potwierdzeniu spełniania kryteriów selekcji.

4. Zamawiający może żądać od wykonawców wyjaśnień dotyczących treści oświadczenia, o którym mowa w art. 125 ust. 1, lub złożonych podmiotowych środków dowodowych lub innych dokumentów lub oświadczeń składanych w postępowaniu”.

Stosownie do treści art. 224: „1: Jeżeli zaoferowana cena lub koszt, lub ich istotne części składowe, wydają się rażąco niskie w stosunku do przedmiotu zamówienia lub budzą wątpliwości zamawiającego co do możliwości wykonania przedmiotu zamówienia zgodnie z wymaganiami określonymi w dokumentach zamówienia lub wynikającymi z odrębnych przepisów, zamawiający żąda od wykonawcy wyjaśnień, w tym złożenia dowodów w zakresie wyliczenia ceny lub kosztu, lub ich istotnych części składowych.

2. W przypadku gdy cena całkowita oferty złożonej w terminie jest niższa o co najmniej 30% od:

1) wartości zamówienia powiększonej o należny podatek od towarów i usług, ustalonej przed wszczęciem postępowania lub średniej arytmetycznej cen wszystkich złożonych ofert niepodlegających odrzuceniu na podstawie art. 226 ust. 1 pkt 1, 5a i 10, zamawiający zwraca się o udzielenie wyjaśnień, o których mowa w ust. 1, chyba że rozbieżność wynika z okoliczności oczywistych, które nie wymagają wyjaśnienia;

2) wartości zamówienia powiększonej o należny podatek od towarów i usług, zaktualizowanej z uwzględnieniem okoliczności, które nastąpiły po wszczęciu postępowania, w szczególności istotnej zmiany cen rynkowych, zamawiający może zwrócić się o udzielenie wyjaśnień, o których mowa w ust. 1.

3. Wyjaśnienia, o których mowa w ust. 1, mogą dotyczyć w szczególności:

1) zarządzania procesem produkcji, świadczonych usług lub metody budowy;

2) wybranych rozwiązań technicznych, wyjątkowo korzystnych warunków dostaw, usług albo związanych z realizacją robót budowlanych;

3) oryginalności dostaw, usług lub robót budowlanych oferowanych przez wykonawcę;

4) zgodności z przepisami dotyczącymi kosztów pracy, których wartość przyjęta do ustalenia ceny nie może być niższa od minimalnego wynagrodzenia za pracę albo minimalnej stawki godzinowej, ustalonych na podstawie przepisów ustawy z dnia 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę (Dz.U. z 2020 r. poz. 2207 oraz z 2023 r. poz. 1667) lub przepisów odrębnych właściwych dla spraw, z którymi związane jest realizowane zamówienie;

5) zgodności z prawem w rozumieniu przepisów o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej;

6) zgodności z przepisami z zakresu prawa pracy i zabezpieczenia społecznego, obowiązującymi w miejscu, w którym realizowane jest zamówienie;

7) zgodności z przepisami z zakresu ochrony środowiska;

8) wypełniania obowiązków związanych z powierzeniem wykonania części zamówienia podwykonawcy.

4. W przypadku zamówień na roboty budowlane lub usługi, zamawiający jest obowiązany żądać wyjaśnień, o których mowa w ust. 1, co najmniej w zakresie określonym w ust. 3 pkt 4 i 6.

5. Obowiązek wykazania, że oferta nie zawiera rażąco niskiej ceny lub kosztu spoczywa na wykonawcy.

6. Odrzuceniu jako oferta z rażąco niską ceną lub kosztem, podlega oferta wykonawcy, który nie udzielił wyjaśnień w wyznaczonym terminie, lub jeżeli złożone wyjaśnienia wraz z dowodami nie uzasadniają podanej w ofercie ceny lub kosztu”.

Zgodnie z art. 226: „1: Zamawiający odrzuca ofertę, jeżeli

„2 lit. b. została złożona przez wykonawcę niespełniającego warunków udziału w postępowaniu”

8. rażąco niską cenę lub koszt w stosunku do przedmiotu zamówienia”.

Art. 239 stanowi, że: „1. Zamawiający wybiera najkorzystniejszą ofertę na podstawie kryteriów oceny ofert określonych w dokumentach zamówienia.

2. Najkorzystniejsza oferta to oferta przedstawiająca najkorzystniejszy stosunek jakości do ceny lub kosztu lub oferta z najniższą ceną lub kosztem”.

Z Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 11 września 2025 r. w sprawie wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę oraz wysokości minimalnej stawki godzinowej w 2026 r. (Dz.U. z 2025 r. poz. 1242):

„§ 1. Od dnia 1 stycznia 2026 r. ustala się minimalne wynagrodzenie za pracę w wysokości 4806 zł.

§ 2.  Od dnia 1 stycznia 2026 r. ustala się minimalną stawkę godzinową w wysokości 31,40 zł.

§ 3. Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2026 r”.

W ocenie Izby zarzuty odwołującego są niezasadne. Krajowa Izba Odwoławcza, rozpoznając sprawę, w pierwszej kolejności wskazuje, że przedmiotem kontroli Izby jest zgodność czynności zamawiającego z przepisami ustawy Pzp.

Zgodnie z art. 224 ustawy Pzp, jeżeli cena oferty wydaje się rażąco niska, zamawiający żąda od wykonawcy wyjaśnień dotyczących kalkulacji ceny. Po otrzymaniu tych wyjaśnień to zamawiający dokonuje ich oceny i decyduje, czy wyjaśnienia potwierdzają realność ceny, czy też cena jest jednak rażąco niska i oferta powinna zostać odrzucona. Ocena wyjaśnień ceny ma charakter merytoryczny i podkreślenia wymaga fakt, że należy do kompetencji zamawiającego.

W przedmiotowej sprawie ocena wyjaśnień ceny dokonana przez zamawiającego została dokonana na podstawie przedstawionych przez wykonawcę A.W. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Usługi Leśne A.W. z siedzibą w Krobielewku informacji i dowodów oraz oparta na zasadach logiki, doświadczenia życiowego i realiach rynku. Izba nie dokonuje zaś oceny kalkulacji ceny zamiast zamawiającego, tylko bada czy ocena wyjaśnień ceny przez zamawiającego była racjonalna, kompletna i zgodna z przepisami. W ocenie Izby w przedmiotowej sprawie taka była.

Izba podzielając w całości stanowisko zamawiającego (za wyrokiem Sądu Okręgowego w Warszawie z 25.08.2015 r., sygn. akt: XXIII Ga 1072/15: „Izba ma prawo podzielić zarzuty i wartościową argumentację jednego z uczestników, zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów”) wskazuje co następuje:

Odwołujący złożył ofertę droższą niż wykonawca A.W. prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą Usługi Leśne A.W. z siedzibą w Krobielewku, jednak obie oferty mieszczą się w realiach rynkowych. Występująca różnica w cenie złożonych ofert stanowi przejaw konkurencyjności pomiędzy uczestnikami postępowania o udzielenie zamówienia. Złożone oferty były do siebie zbliżone cenowo, co w ocenie Izby odzwierciedla realny poziom cen na rynku lokalnym. Okoliczność ta potwierdza, że cena zaoferowana przez wykonawcę A.W. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Usługi Leśne A.W. z siedzibą w Krobielewku – choć niższa o 35,65% od wartości zamówienia powiększonej o należny podatek od towarów i usług, ustalonej przed wszczęciem postępowania - nie jest nierealistyczna ani niewiarygodna na tle innych ofert złożonych w postępowaniu.

Zamawiający w dniu 24 listopada 2025 r. na podstawie art. 224 ust. 2 pkt 1 w zw. z art. 224 ust. 1 ustawy Pzp wezwał wykonawcę A.W. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Usługi Leśne A.W. z siedzibą w Krobielewku do wyjaśnienia ceny całkowitej oferty. Zamawiający nie wezwał wykonawcy do wyjaśnienia poszczególnych cen jednostkowych. Wykonawca nie był więc zobowiązany do szczegółowego uzasadniania każdej pozycji zawartej w kosztorysie ofertowym, w tym przyjętych norm wydajności, organizacji pracy czy struktury kosztów dla każdej czynności osobno. Poza tym zgodnie z art. 224 ust. 5 ustawy Pzp, wykonawca zobowiązany jest wykazać, że zaoferowana przez niego cena nie jest rażąco niska, a nie że każda cena jednostkowa odpowiada subiektywnym założeniom konkurencyjnego wykonawcy lub jego kalkulacji. Nie ulega zaś wątpliwości, że odwołujący jest przede wszystkim zainteresowany wyeliminowaniem konkurencyjnej oferty w celu pozyskania zamówienia dla siebie. Z tego względu odwołujący kwestionował poszczególne pozycje kosztorysowe nie tyle z uwagi na ich nierzetelną wycenę, tylko dla zasady, posługując się kalkulacjami maksymalnie zawyżającymi poszczególne stawki jednostkowe w sposób, który podważał wiarygodność także własnej oferty odwołującego.

Powyższe jest szczególnie wyraźne w przypadku zarzutów dotyczących poz. 50 kosztorysu ofertowego. Przedmiotem prac w wymienionej pozycji było Żelowanie dwulatek, ilość wskazana przez zamawiającego to 80,19 tysięcy sztuk. Cena jednostkowa w ofercie A.W. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Usługi Leśne A.W. z siedzibą w Krobielewku to 30,00 zł netto/tysiąc szt., wartość całkowita to 2.405,70 zł netto, wartość szacunkowa przewidziana przez zamawiającego 4.688,71 zł netto. Odwołujący wywodził stąd, że oferta wykonawcy jest niższa aż o 47% od wyceny zamawiającego. Ponadto odwołujący sugerował, że zamawiający przewidział na tę czynność pracochłonność wynoszącą około 131,34 godzin (zgodnie z załącznikiem 2.2.1.). Następnie odwołujący wyliczył stawkę godzinową w ofercie wykonawcy A.W., dzieląc kwotę 2.405,70 zł (wartość całkowita) przez 131,34 godzin i uzyskując w ten sposób wynik 18,32 zł netto, którą przedstawił jako stawkę godzinową rażąco niższą od stawki minimalnej godzinowej na umowę zlecenia, tj. 31,40 zł brutto. Odwołujący akcentował również, że do wykonania czynności żelowania niezbędne jest także zapewnienie wody (około 60-100 litrów dziennie), dojazd na pozycję i w celu pobrania żelu, dojazd (samochód, ciągnik z przyczepą), więc w zaproponowanej cenie niemożliwe jest pokrycie wszystkich kosztów związanych z realizacją tej czynności. Tymczasem odwołujący we własnej ofercie za wykonanie prac wyszczególnionych w pozycji 50 formularza ofertowego zaoferował stawkę 8 zł.

Zarzuty odwołania mają w istocie sztuczny i pozorny charakter. Zakwestionowane przez odwołującego ceny jednostkowe - które co do zasady nie są istotnymi częściami składowymi ceny - nie przesądzają o tym, że zaoferowana przez wykonawcę A.W. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Usługi Leśne A.W. z siedzibą w Krobielewku cena za wykonanie całego zamówienia jest rażąco niska i niemożliwe jest wykonanie za nią zamówienia zgodnie z wymaganiami zawartymi w dokumentach zamówienia. Wskazane pozycje nie mają kluczowego wpływu na wykonanie zamówienia jako całości. W przeważającej większości zakwestionowane pozycje dotyczą czynności prostych niewymagających skompilowanych i kosztownych procesów logistycznych. Z uwagi na fakt, że ww. ceny jednostkowe nie stanowią istotnych części składowych ceny i nie mają kluczowego wypływu na należyte wykonanie zamówienia zamawiający nie był zobowiązany w wezwaniu do wyjaśnień ceny żądać ich szczegółowej kalkulacji. Tym samym nie ma podstaw do twierdzenia, że zaoferowana cena jest rażąco niska tylko dlatego, że wykonawca A.W. nie przestawił szczegółowej kalkulacji dla tych pozycji, skoro nie został do tego zobowiązany.

Argumentacja odwołującego w zakresie rzekomego naruszenia przepisów o minimalnym wynagrodzeniu opiera się na uproszczonym przeliczeniu stawek, nieuwzględnieniu wydajności oraz błędnym założeniu, że każda czynność musi być rozliczana godzinowo w oderwaniu od efektu pracy. Sama różnica w metodologii rozliczeń nie dowodzi naruszenia prawa pracy ani nie wskazuje na rażąco niską cenę. Kwestionując ww. ceny jednostkowe odwołujący dokonał wyliczeń stawek godzinowych dla poszczególnych pozycji prac w celu ich porównania z obowiązującą minimalną stawką godzinową – 31,40 zł. Wyników tych nie można jednak uznać za miarodajne, gdyż zostały obliczone według błędnej metodyki. Należy zauważyć, że wartość danej pozycji kosztorysowej jest wynikiem iloczynu ilości (rozmiaru prac) i stawki jednostkowej, gdzie jednostką miary nie jest godzina, lecz jednostka naturalna (np. ha, szt. TSZT, km, m). Z kolei dane przedstawione w Załączniku nr 2.2.1. do SWZ (Szczegółowy rozmiar prac według grup czynności, czynności i lokalizacji), do którego odwołuje się odwołujący nie określają rzeczywistych godzin pracy, lecz stanowią umowne roboczogodziny wynikające z normatywów przyjętych przez zamawiającego do wyliczenia wartości zamówienia w oparciu o kosztorys, gdzie cena jednostkowa odnosi się do jednostki naturalnej poszczególnych czynności przedmiotu zamówienia. W związku z powyższym, matematyczne przeliczenie tych wartości nie pozwala na bezpośrednie porównanie ich z obowiązującą stawką godzinową.

W ocenie Izby odwołujący nie udowodnił, że oferta wykonawcy A.W. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Usługi Leśne A.W. z siedzibą w Krobielewku narusza przepisy powszechnie obowiązującego prawa i tym samym podlega odrzuceniu na podstawie art. 226 ust. 1 pkt 4 ustawy Pzp. Art. 226 ust. 1 pkt 4 ustawy Pzp obliguje zamawiającego do odrzucenia oferty, która jest nieważna na podstawie odrębnych przepisów. W niniejszej sprawie odwołujący nie wskazał przepisu, z którego wynikałaby konieczność zastosowania sankcji nieważności w stosunku do oferty wykonawcy A.W..

W związku z powyższym oferta wykonawcy A.W. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Usługi Leśne A.W. z siedzibą w Krobielewku nie podlega odrzuceniu również na podstawie art. 226 ust. 1 pkt 8 ustawy Pzp w zw. z art. 224 ust. 5 i 6 ustawy Pzp, ani na podstawie art. 226 ust. 1 pkt 4 i 8 ustawy Pzp w zw. z § 1-3 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 11 września 2025 r. w sprawie wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę oraz wysokości minimalnej stawki godzinowej w 2026 r. Ponadto w przedmiotowej sprawie nie było podstaw do ponownego wezwania wykonawcy A.W. w trybie art. 224 ust. 1 ustawy Pzp, gdyż złożone uprzednio wyjaśnienia ceny i dowody w sposób wystarczający potwierdziły prawidłowość kalkulacji ceny.

Wykonawca A.W. spełnia również warunek udziału w postępowaniu opisany w pkt 7.1. ppkt 4 lit b SWZ dotyczący potencjału technicznego. Warunek udziału w postępowaniu dotyczył „maszyny leśnej typu harwester”, a nie „harwestera”. Zamawiający nie wprowadził w SWZ definicji harwestera, jak również nie ograniczył tego pojęcia wyłącznie do maszyn samobieżnych o określonej konstrukcji fabrycznej ani nie wykluczył możliwości spełnienia warunku poprzez zastosowanie maszyny wielooperacyjnej lub zestawu technologicznie realizującego funkcje harwestera. Z tego względu nie wystąpiły przesłanki do wezwania wykonawcy A.W. w trybie art. 128 ust. 1 ustawy Pzp do uzupełnienia Wykazu urządzeń na potwierdzenie spełnienia warunku opisanego w pkt 7.1. ppkt 4) lit. b SWZ. Ponadto, w związku z tym, iż zamawiający uznał przedstawiony przez wykonawcę w Wykazie urządzeń opis urządzeń za jednoznaczny, nie było podstaw do wezwania wykonawcy do złożenia dodatkowych wyjaśnień w trybie art. 128 ust. 4 ustawy Pzp.

Odwołujący nie wykazał, aby przedstawiona przez wykonawcę A.W. maszyna nie spełniała funkcjonalnie wymagań stawianych maszynie leśnej typu harwester. Zwłaszcza, że odwołujący sam przyznaje, że ciągnik VALTRA T144 KRONOS może zostać wyposażony w odpowiedni osprzęt, w tym głowicę harwestera, umożliwiającą wykonywanie czynności charakterystycznych dla harwestera, takich jak ścinka, obróbka i przerzynka drewna. Tym samym argumentacja odwołującego ma charakter polemiczny i opiera się na przyjęciu własnej, zawężającej definicji harwestera, która nie znajduje oparcia w treści SWZ. Zamawiający nie ma zaś obowiązku domniemywania niespełniania warunku udziału w postępowaniu wyłącznie na tej podstawie, że dany sprzęt ma charakter modułowy lub wielofunkcyjny. Tym samym zarzuty naruszenia art. 128 ust. 1 w zw. z art. 226 ust. 1 pkt 2 lit b ustawy Pzp oraz art. 128 ust. 4 ustawy Pzp Izba uznaje za bezpodstawne.

Mając powyższe na uwadze, Izba orzekła jak w sentencji.

O kosztach postępowania orzeczono stosownie do wyniku sprawy na podstawie art. 557 oraz art. 574 ustawy z 11 września 2019 r. Prawo zamówień publicznych oraz w oparciu
o przepisy § 5 pkt 1 i 2 lit. a, b i d oraz § 8 ust. 2 pkt 1 ).

Przewodnicząca: …………….……